301 Redirect ve URL Yönlendirmeleri

Merhabalar, bugün seninle teknik SEO’nun belki de en kritik konularından birini konuşacağız: 301 redirect ve URL yönlendirmeleri. Yaklaşık 10 yıldır çeşitli projelerde redirect işlemleri yapıyorum ve inan bana, doğru yapıldığında harikalar yaratıyor, yanlış yapıldığında ise tam bir kabusa dönüşebiliyor.

Site taşıma projelerinde, URL yapısını değiştirirken veya eski içerikleri birleştirirken mutlaka kullanman gereken bu teknik, aslında oldukça basit bir mantığa dayanıyor. Ancak detaylara indiğimizde, dikkat edilmesi gereken birçok nokta var.

Peki, nedir bu 301 redirect, ne zaman ve nasıl kullanılır? Hadi başlayalım.

1. 301 Redirect Nedir?

301 redirect (kalıcı yönlendirme), bir web sayfasının kalıcı olarak başka bir URL’ye taşındığını hem kullanıcılara hem de arama motorlarına bildiren bir HTTP durum kodudur. Basitçe açıklamak gerekirse, “Bu sayfa artık burada değil, bundan sonra şu adreste” demenin teknik yoludur.

Geçen ay bir müşterimin sitesinde eski blog yapısından yeni bir yapıya geçiş yaparken tüm eski URL’leri 301 ile yönlendirdik. Böylece hem ziyaretçiler sorunsuz şekilde içeriklere ulaşabildiler, hem de Google’ın bu sayfaları yeniden indekslemesi çok daha hızlı oldu.

301 yönlendirmeler, HTTP protokolü üzerinden sunucu tarafından gönderilen bir yanıttır. Tarayıcı eski URL’yi talep ettiğinde, sunucu “301” durum koduyla birlikte yeni URL’yi döndürür ve tarayıcı otomatik olarak yeni adrese yönlendirilir. Bu işlem genellikle saniyenin onda biri kadar kısa bir sürede gerçekleşir.

2. Redirect Türleri: 301, 302, 307 ve Diğerleri

URL yönlendirmeleri sadece 301’den ibaret değil. İhtiyacına göre kullanabileceğin farklı yönlendirme türleri mevcut. İşte en yaygın kullanılanlar:

301 Redirect (Kalıcı Yönlendirme)

Ne zaman kullanılır? Bir sayfa veya site kalıcı olarak başka bir URL’ye taşındığında
SEO etkisi: Sayfa otoritesinin ve link değerinin büyük kısmını (yaklaşık %90-99) yeni URL’ye aktarır
Tarayıcı davranışı: Sonuçları önbelleğe alır, tekrar ziyaret edildiğinde doğrudan yeni URL’ye gider

302 Redirect (Geçici Yönlendirme)

Ne zaman kullanılır? Bir sayfa geçici olarak başka bir URL’ye yönlendirildiğinde (örneğin, bakım çalışmaları sırasında)
SEO etkisi: Geçmişte link değerini aktarmazdı, ancak günümüzde Google genellikle 301 gibi değerlendiriyor
Tarayıcı davranışı: Sonuçları önbelleğe almaz, her seferinde orijinal URL’yi kontrol eder

307 Redirect (Geçici Yönlendirme)

Ne zaman kullanılır? 302’nin HTTP/1.1 versiyonundaki karşılığıdır, daha modern
SEO etkisi: 302 ile benzerdir
Tarayıcı davranışı: HTTP metodunu korur (POST, PUT gibi)

Meta Refresh

Ne zaman kullanılır? Sunucu seviyesinde değişiklik yapılamadığında
SEO etkisi: Arama motorları tarafından desteklenir ama 301 kadar etkili değildir
Tarayıcı davranışı: Kullanıcı deneyimi açısından daha yavaştır, sayfa yüklendikten sonra yönlendirme yapar

Geçen yıl bir e-ticaret sitesinde çalışırken, sezonluk ürünler için 302 redirect kullanıyorduk. Ürün geçici olarak stokta olmadığında, müşterileri benzer ürünlere yönlendiriyorduk. Sezon geldiğinde ve ürün tekrar satışa sunulduğunda, yönlendirmeyi kaldırıyorduk. Bu, tam olarak 302’nin kullanım amacına uygun bir örnekti.

3. Ne Zaman Redirect Kullanılır?

URL yönlendirmelerini kullanmanın birçok geçerli nedeni vardır. İşte en yaygın senaryolar:

Site Migrasyonu

Tüm sitenizi yeni bir domain’e taşıyorsanız, eski URL’lerden yeni URL’lere 301 yönlendirmeler kurmanız şart. Böylece hem mevcut SEO değerinizi korur hem de kullanıcılarınızın kaybolmasını önlersiniz. Detaylı bilgi için site migrasyonu rehberimize göz atabilirsin.

URL Yapısı Değişikliği

URL yapısı değişikliği yaptığınızda (örneğin /products.php?id=123 formatından /products/123 formatına geçiş), eski URL’leri yeni yapıya yönlendirmelisiniz.

HTTPS’e Geçiş

HTTP’den HTTPS’e geçiş yaparken, tüm HTTP URL’lerini HTTPS versiyonlarına yönlendirmelisiniz.

İçerik Birleştirme

Benzer içerikleri birleştirirken veya eski içerikleri arşivlerken, kullanıcıları ve arama motorlarını yeni içeriğe yönlendirmek için 301 redirect kullanılır.

Domain Varyasyonları

www ve www olmayan versiyonlar arasında yönlendirme yaparak canonical sorunlarını çözebilirsiniz.

Silinmiş Sayfalar

Kaldırdığınız sayfaları ilgili alternatif içeriklere yönlendirerek 404 hatalarını önleyebilirsiniz.

Geçtiğimiz aylarda bir blog sitesinde çalışırken, 5 yıl önceki içerikleri güncelleyip birleştirmeye karar verdik. Örneğin, “2018 SEO Trendleri”, “2019 SEO Trendleri” gibi içerikleri “Güncel SEO Trendleri” başlıklı tek bir kapsamlı içerikte topladık. Eski URL’leri bu yeni içeriğe 301 ile yönlendirdik. Sonuç? Bu yeni sayfa, eski sayfaların toplam trafiğinden %30 daha fazla trafik almaya başladı.

4. Redirect Implementation Yöntemleri

Redirect’leri uygulamanın birkaç farklı yolu var. Kullandığın platform ve sunucu yazılımına göre en uygun yöntemi seçmelisin.

.htaccess ile Redirect (Apache)

Apache sunucularında .htaccess dosyası kullanarak redirect yapabilirsin. İşte bazı örnek kodlar:

Tek URL Yönlendirme:

Redirect 301 /eski-sayfa.html https://www.siten.com/yeni-sayfa

# veya RewriteRule kullanarak
RewriteEngine On
RewriteRule ^eski-sayfa\.html$ https://www.siten.com/yeni-sayfa [R=301,L]

Tüm Siteyi Yönlendirme:

RewriteEngine On
RewriteCond %{HTTP_HOST} ^eskisitem\.com$ [OR]
RewriteCond %{HTTP_HOST} ^www\.eskisitem\.com$
RewriteRule (.*)$ https://www.yenisitem.com/$1 [R=301,L]

HTTP’den HTTPS’e Yönlendirme:

RewriteEngine On
RewriteCond %{HTTPS} off
RewriteRule ^(.*)$ https://%{HTTP_HOST}%{REQUEST_URI} [L,R=301]

WWW Yönlendirmesi:

RewriteEngine On
RewriteCond %{HTTP_HOST} ^siten\.com [NC]
RewriteRule ^(.*)$ https://www.siten.com/$1 [L,R=301]

Nginx ile Redirect

Nginx sunucularında redirect yapmak için server bloğu içinde şu yapıyı kullanabilirsin:

server {
    listen 80;
    server_name eskisayfa.com;
    return 301 https://yenisayfa.com$request_uri;
}

web.config ile Redirect (IIS)

Windows IIS sunucularında web.config dosyasını kullanabilirsin:

CMS’ler ile Redirect

WordPress: Yoast SEO, Redirection veya Simple 301 Redirects gibi eklentileri kullanabilirsin.

Shopify: Admin panelinden Navigation > URL Redirects bölümünü kullanabilirsin.

Wix: Dashboard > Settings > SEO (Google Search Console) > URL Redirect Manager

Magento: Admin panelinden Marketing > SEO & Search > URL Rewrites

Geçen ay, yaklaşık 500 URL’yi redirect etmem gerekiyordu. Bunu manuel yapmak yerine, Excel’de bir redirect mapping oluşturdum ve bir PHP script yardımıyla bunları otomatik olarak .htaccess dosyasına ekledim. Bu yaklaşım saatlerimi tasarruf etmemi sağladı ve hata yapma olasılığını azalttı.

5. Redirect Chains ve Loops

Redirect zincirlerini ve döngülerini anlamak ve önlemek, teknik SEO açısından kritik öneme sahiptir. Bu sorunlar hem kullanıcı deneyimini olumsuz etkiler hem de arama motorlarının siteyi tarama ve indeksleme sürecini zorlaştırır.

Redirect Chain (Yönlendirme Zinciri) Nedir?

Redirect chain, bir URL’nin başka bir URL’ye, onun da başka bir URL’ye yönlendirildiği durumdur:

URL A -> URL B -> URL C -> URL D

Bu durumda, URL A’ya gelen bir kullanıcı veya arama motoru, nihai hedef olan URL D’ye ulaşmak için üç yönlendirmeden geçmek zorunda kalır. Her yönlendirme ekstra sayfa yükleme süresi demektir.

Redirect Loop (Yönlendirme Döngüsü) Nedir?

Redirect loop, yönlendirmelerin bir döngü oluşturduğu durumdur:

URL A -> URL B -> URL C -> URL A (döngü başlar)

Bu durumda, tarayıcı sonsuza dek yönlendirme yapmaya çalışır ve en sonunda “too many redirects” (çok fazla yönlendirme) hatası verir.

Redirect Chain ve Loop Sorunlarını Nasıl Tespit Edersiniz?

Screaming Frog gibi SEO araçları kullanarak site crawl yapabilirsiniz
Google Search Console Coverage raporunda redirect sorunlarını görebilirsiniz
Chrome DevTools Network sekmesinde yönlendirme zincirlerini izleyebilirsiniz
Redirect-checker.org gibi online araçlar kullanabilirsiniz

Redirect Chain ve Loop Sorunlarını Nasıl Çözersiniz?

Doğrudan Yönlendirme: Her zaman orijinal URL’yi doğrudan son hedefe yönlendirin: URL A -> URL D (doğru) Yerine: URL A -> URL B -> URL C -> URL D (yanlış)
Düzenli Denetim: Düzenli olarak redirect mapping’inizi gözden geçirin ve güncelleyin
Canonical Tag Kullanımı: Bazı durumlarda redirect yerine canonical tag kullanmak daha uygun olabilir
Redirect Monitoring: Sürekli izleme yaparak yeni oluşabilecek zincirleri hemen tespit edin

Geçen sene büyük bir e-ticaret sitesinde çalışırken, site 3 kez kategori yapısını değiştirmiş ve her seferinde yeni redirectler eklenmiş, ancak eskiler kaldırılmamıştı. Sonuç olarak, bazı ürün sayfalarına ulaşmak için 5-6 redirect geçmek gerekiyordu! Bu durum, sayfaların yükleme süresini neredeyse 3 saniye artırıyordu. Tüm redirect’leri tek adımda çalışacak şekilde yeniden düzenledik ve site hızında önemli bir iyileşme sağladık.

6. Site Migration Redirects

Site migrasyonu, SEO açısından en riskli projelerden biridir ve doğru redirect stratejisi olmadan başarılı olamaz. Bir site migrasyonu şunları içerebilir:

Domain değişikliği
CMS değişikliği
URL yapısı değişikliği
Alt domainlerden alt klasörlere geçiş

Site Migrasyonu için Redirect Stratejisi

Tam URL Mapping Oluşturun:

Eski URL	Yeni URL	Redirect Tipi	Öncelik
/eski-urun	/yeni-urun	301	Yüksek
/eski-kategori	/yeni-kategori	301	Yüksek
/blog/post	/makaleler/post	301	Orta

Öncelikli Sayfalardan Başlayın: - En çok trafik alan sayfalar - En çok backlink alan sayfalar - Dönüşüm sağlayan sayfalar
Pattern-Based Redirects Kullanın: Benzer yapıdaki URL’ler için tek bir kural yazın: RewriteRule ^blog/(.*)$ /makaleler/$1 [R=301,L]
Catch-All Redirect Ekleyin: Eşleşmeyen tüm URL’leri ana sayfaya veya ilgili kategori sayfasına yönlendirin: RewriteCond %{REQUEST_FILENAME} !-f RewriteCond %{REQUEST_FILENAME} !-d RewriteRule ^eski-klasor/(.*)$ /yeni-klasor/ [R=301,L]
Test, Test, Test: - Staging ortamında test edin - Örnekleme yöntemiyle kontrol edin - Otomatik araçlarla doğrulayın

Bir müşterimiz için yaklaşık 50.000 URL içeren bir e-ticaret sitesini tamamen yeni bir platforma taşırken, önce en çok trafik alan 1000 URL’yi manuel olarak eşleştirdik. Ardından, URL yapılarını analiz ederek pattern-based redirectler oluşturduk. Son olarak, kalan URL’ler için catch-all redirectler ekledik. Sonuç olarak, migrasyon sonrası organik trafik kaybı sadece %5 civarında oldu ve 4 hafta içinde tamamen toparlandı.

7. Link Equity Preservation

Redirect’lerin en önemli SEO faydalarından biri, link equity (bağlantı değeri) korumasıdır. Peki bu nasıl çalışır ve nasıl optimize edilir?

Link Equity Nedir?

Link equity, bir sayfanın diğer sitelerden aldığı backlink’ler aracılığıyla kazandığı otorite ve güven değeridir. Bu değer, arama motoru sıralamalarını doğrudan etkiler.

301 vs 302 Redirect: Link Equity Aktarımı

301 Redirect: Kalıcı yönlendirme olduğu için, link equity’nin yaklaşık %90-99’unu yeni URL’ye aktarır
302 Redirect: Eskiden link equity aktarmazdı, ancak Google’ın John Mueller, günümüzde 302’lerin de link equity aktardığını belirtmiştir

Link Equity Koruması İçin Best Practices

Doğrudan Yönlendirme Kullanın: Link equity’nin maksimum aktarımı için redirect zincirlerinden kaçının
İlgili İçeriğe Yönlendirin: Bir içeriği kaldırıyorsanız, en benzer içeriğe yönlendirin (rastgele ana sayfaya değil)
Canonical Kullanımı: Bazı durumlarda, 301 redirect yerine canonical tag kullanmak daha uygun olabilir
Redirect Mapping Optimize Edin: En değerli backlink’lere sahip sayfalar için özel redirect stratejileri geliştirin
Eski URL’leri Gözlemleyin: Redirect uyguladıktan sonra bile, eski URL’lerin performansını Google Search Console’da izleyin

İki yıl önce bir haber sitesinde çalışırken, site yapısını tamamen değiştirdik. Ancak en çok link alan 50 içerik için özel bir strateji geliştirdik: Bu içerikleri güncelleyerek yeni URL yapısına uygun hale getirdik ve eski URL’lerden 301 redirect uyguladık. Sonuç olarak, bu değerli içerikler sıralama kaybı yaşamadan yeni yapıya geçebildi ve hatta bazıları daha iyi sıralamalar elde etti.

8. Testing ve Monitoring

Redirect’leri uygulamak kadar, test etmek ve izlemek de önemlidir. İşte etkili bir test ve izleme stratejisi:

Redirect Testi Nasıl Yapılır?

Manuel Test: - Tarayıcıda eski URL’leri ziyaret edin - Doğru yönlendirme yapılıp yapılmadığını kontrol edin - URL’nin gösterdiği durum kodunu (301, 302 vs.) kontrol edin
Bulk Testing: - Screaming Frog gibi araçlarla toplu test yapın - HTTP Status Code’ları kontrol edin - Yönlendirme zincirlerini tespit edin
Header Checker Araçları: - httpstatus.io - redirection.io - Chrome DevTools Network tab

Redirect Monitoring (İzleme)

Google Search Console Kontrolü: - Coverage raporunda redirect sorunlarını kontrol edin - Crawl Stats raporunda redirect oranını izleyin - URL Inspection tool ile spesifik URL’leri kontrol edin
Log Dosyası Analizi: - Sunucu loglarında 301, 302 ve diğer durum kodlarını izleyin - Arama motoru botlarının davranışını gözlemleyin
SEO Araçları İle İzleme: - Ahrefs, SEMrush gibi araçlarda HTTP durum kodlarını izleyin - Haftalık crawl yaparak değişiklikleri takip edin
Performans İzleme: - Yönlendirilen sayfaların trafik performansını takip edin - Sıralama değişikliklerini gözlemleyin

Troubleshooting: Yaygın Redirect Sorunları ve Çözümleri

Too Many Redirects Hatası - Sorun: Redirect loop oluşmuş - Çözüm: Redirect zincirini takip ederek döngüyü kırın
Redirect Çalışmıyor - Sorun: Yanlış syntax veya önbellek sorunu - Çözüm: Kod sözdizimini kontrol edin, tarayıcı önbelleğini temizleyin, sunucu önbelleğini temizleyin
Yavaş Redirect - Sorun: Çok uzun redirect zinciri - Çözüm: Doğrudan hedef URL’ye yönlendirin
Kısmi İçerik Redirectleri - Sorun: Bazı resim veya CSS dosyaları redirect edilmemiş - Çözüm: Tüm kaynak dosyaları için de redirect kuralları ekleyin

Geçen ay bir müşterimin sitesinde ilginç bir sorunla karşılaştık. Site HTTPS’e geçmişti, ancak bazı sayfalarda mixed content hatası alıyorduk. Sorunun kaynağını araştırdığımızda, HTTP’den HTTPS’e yönlendirme kuralımız doğru olmasına rağmen, bazı resim URL’lerinin JavaScript içinde hardcoded olduğunu ve bu yüzden redirect edilmediğini fark ettik. JavaScript dosyalarını da güncelleyerek sorunu çözdük.

Sonuç: Başarılı Redirect Stratejisi İçin Öneriler

URL yönlendirmeleri, teknik SEO’nun temel yapı taşlarından biridir. Doğru yapıldığında, site değişikliklerini sorunsuz bir şekilde gerçekleştirmenizi, kullanıcı deneyimini korumanızı ve SEO değerinizi aktarmanızı sağlar.

İşte başarılı bir redirect stratejisi için son önerilerim:

Planlama Yapın: Acil durumlarda değil, önceden planlayarak redirect stratejinizi oluşturun
Dokümantasyon Tutun: Tüm redirectleri bir dokümanda kaydedin, böylece gelecekte referans olarak kullanabilirsiniz
Basit Tutun: Mümkün olduğunca basit redirect kuralları yazın, karmaşık regex’lerden kaçının
Düzenli Denetim: Redirect’lerinizi düzenli olarak denetleyin ve optimize edin
Önceliklendirme: En değerli sayfalarınıza öncelik verin
Test Edin: Canlıya almadan önce mutlaka test edin
İzleyin: Uygulama sonrası performansı yakından takip edin

Unutma, redirect’ler teknik bir konu olsa da, özünde kullanıcı deneyimini ve SEO değerini korumak için vardır. Her zaman bu iki faktörü dengede tutarak kararlar almalısın.

Bu rehberin URL yönlendirmeleri konusunda sana yardımcı olmasını umarım. Sorular veya yorumlar için aşağıya yorum bırakabilirsin.

Başarılar!